Aandoeningen van het netvlies en glasvocht
Glasvochtvlokken of floaters
Wat zijn floaters?
Als je zwarte, zwevende vlekken, stipjes of sliertjes waarneemt in je gezichtsveld, vooral tegen een lichte achtergrond, zoals een computerscherm of een heldere lucht, dan kan je te maken hebben met ‘floaters’.
Deze vlekjes bewegen traag mee met je blik en lijken steeds weer naar hun beginpositie terug te gaan. Ze kunnen in één of beide ogen voorkomen. Floaters zijn structuren die rondzweven in het glasvocht, de gelei-achtige vloeistof die het oog vult. Hoewel ze meestal onschuldig en enkel storend zijn, zijn floaters soms een symptoom van een andere oogaandoening. Nazicht door je oogarts is dus aangewezen.
- Zwarte, zwevende vlekjes, puntjes of draadjes in het gezichtsveld
- Opvallender tegen heldere achtergronden, zoals een computerscherm, wit vlak of heldere hemel
- Meebewegende vlekjes in de richting naar waar je kijkt
- In één oog of beide ogen
Tijdens een voorafgaand onderzoek zal je oogarts in het oog kijken om het netvlies en het glasvocht te beoordelen. Daarvoor wordt de pupil zo wijd mogelijk gemaakt met druppels. Rijden met de wagen is daarna niet mogelijk gedurende minstens drie uur. Soms kan het netvlies niet goed worden beoordeeld. Dan zullen we met een echoapparaat beoordelen of je netvlies is losgekomen. Dit onderzoek is pijnloos en ongevaarlijk.
Als de oorzaak van floaters een achterste glasvochtloslating is, dan is een behandeling niet nodig en ook niet mogelijk. De zwevende vlekjes zullen in de loop van de tijd minder hinderlijk worden, maar verdwijnen meestal niet helemaal. De lichtflitsen houden meestal vanzelf op als het glasvocht niet meer aan het netvlies trekt. Soms kunnen floaters wel op een onderliggende oogaandoening wijzen en is een verdere behandeling noodzakelijk.
In extreme gevallen dienen de glasvochttroebelingen verwijderd te worden met een operatie, Vitrectomie genaamd, een operatie waarbij het hele glasachtige lichaam wordt verwijderd.
Leeftijdsgebonden maculadegeneratie (LMD)
Wat is leeftijdsgebonden maculadegeneratie?
Leeftijdsgebonden Maculadegeneratie (LMD) is een aandoening van het centrale gedeelte van het netvlies. Dit deel van het netvlies, de macula, zorgt voor het waarnemen van kleine details. Vaak wordt leeftijdsgebonden maculadegeneratie ‘slijtage’ van het netvlies of netvliesveroudering genoemd. LMD tast het scherpe zicht aan. Dit kan te wijten zijn aan factoren zoals erfelijkheid, leeftijd en omgevingsfactoren.
- Minder goed of wazig zicht dichtbij
- Donkere vlekken of puntjes in het centrum van het beeld
- Vervorming van het beeld, vooral van rechte lijnen
- Verbleking van kleuren
- Verminderd nachtzicht
Welke behandeling bieden we aan?
Injecties
Fotodynamische therapie (PDT)
Combinatietherapie
Laserfotocoagulatie
Hoewel tegenwoordig minder vaak toegepast, kan laserfotocoagulatie worden overwogen in specifieke gevallen van natte LMD. Vroeger werd laser gebruikt om abnormale bloedvaten in de macula af te sluiten of te vernietigen. Laserfotocoagulatie wordt meestal toegepast op kleinere, goed gedefinieerde gebieden van abnormale vaten die zich niet in het centrale gezichtsveld bevinden.
Soms wordt laser gebruikt om de drusen te verminderen en zo een mogelijke evolutie naar natte LMD te voorkomen. Dit staat echter nog vaak ter discussie.
De prijs van een maculadegeneratiebehandeling hangt af van jouw specifieke situatie en de geselecteerde behandelmethode. Tijdens de consultatie zullen we je informeren over de prijs voor jouw behandeling. Deze behandeling wordt in de meeste gevallen gedekt door de ziekteverzekering.
Netvliesaandoening bij diabetes (Retinopathie)
Wat is retinopathie?
Indien je suikerziekte, diabetes genaamd, hebt, kunnen de bloedvaten van het netvlies aangetast worden. We spreken dan van diabetische retinopathie. Deze netvliesbeschadiging door afwijkende of lekkende bloedvaatjes kan leiden tot slechtziendheid of zelfs blindheid. Regelmatige controle door je oogarts is dan ook zeer belangrijk.
- Minder scherp zicht
- Wazig zicht
- Vlekken of drijvende vlekken in het gezichtsveld
- Vervorming van het beeld, vooral van rechte lijnen
De prijs van een retinopathiebehandeling hangt af van jouw specifieke situatie en de geselecteerde behandelmethode. Deze behandelingen worden gedekt door de ziekteverzekering.
Vitrectomie
Wat is vitrectomie?
Vitrectomie is een glasvocht- en/of netvliesoperatie. Je kan zo’n operatie nodig hebben wanneer je last hebt van een aandoening op het netvlies of glasvocht, zoals bijvoorbeeld bij glasvochtvlokken of floaters, netvliesaandoeningen bij diabetes of een netvliesloslating.
Afhankelijk van de ernst van de afwijking kan een vitrectomie een half uur tot enkele uren duren. Deze operatie wordt onder lokale of algemene verdoving uitgevoerd. Bij een vitrectomie worden er drie kleine insneden gemaakt in het witte deel van je oog. Via deze insneden kan de oogarts je netvlies- of glasvochtprobleem behandelen.
Indien je 50 jaar of ouder bent, wordt je ooglens verwijderd en vervangen door een kunstlens. Dit doen we uit voorzorg, omdat je door je leeftijd een grote kans hebt op cataract of staar, als je een vitrectomie hebt ondergaan. Dit wordt op voorhand met jou besproken.
Bij een vitrectomie word je in een (dag)ziekenhuis opgenomen. Meestal mag je de dag zelf of één dag later terug naar huis vertrekken.
Ongeveer een uur voor de start van de ingreep zal je een pilletje onder je oogleden krijgen, om je pupil te verwijden. Vooral bij jongere patiënten kan dit de dagen na de ingreep nog effect hebben op je pupil.
Indien je gekozen hebt voor algemene verdoving, zal je niets van de ingreep merken. Bij een plaatselijke verdoving, zal je ook weinig tot niets van de ingreep merken. Een vitrectomie wordt uitgevoerd met een microscoop. Het kijken in het felle licht van de microscoop wordt soms als onaangenaam ervaren. Je netvliesprobleem wordt vervolgens, op de afgesproken manier, behandeld via drie kleine insneden in je oog. Op het einde van de ingreep wordt je oog terug gevuld met een speciale vloeistof en wordt er antibiotica toegediend om je te beschermen tegen mogelijke infecties. Je krijgt ten slotte een verband om je oog/ogen, dat je zal moeten ophouden tot de ochtend na de ingreep.
Na een vitrectomie zal je zicht geleidelijk aan herstellen. Dit herstel duurt enkele weken tot maanden, je zal dus geduldig moeten zijn. Je zal mogelijks de eerste weken na de ingreep oogdruppels moeten gebruiken, dit in overleg met de arts of verpleegkundige. Na één tot enkele weken na de ingreep mag je je dagelijkse activiteiten weer hervatten, je zal tot dan dus niet mogen gaan werken.
De kosten van de ingreep kunnen variëren, afhankelijk van de gebruikte medicatie en of er al dan niet een lensvervanging tijdens de ingreep nodig was. Deze ingrepen vallen onder de ziekteverzekering.
Veelgestelde vragen
Wat zijn floaters in de ogen en wat is de oorzaak van glasvochttroebelingen?
Floaters zijn die zwevende stipjes, vlekjes of sliertjes die door je gezichtsveld bewegen. Ze vallen vooral op tegen een effen lichte achtergrond, bijvoorbeeld bij het lezen of werken aan een computerscherm. De oorzaak ligt bij veroudering van het glasvocht in het oog. Vanaf 50 à 60 jaar verandert de structuur van dit glasvocht en worden troebelingen en eiwitresten zichtbaar. Wie sterk bijziend is, krijgt er sneller mee te maken.
Gaan floaters ooit weg en wat kun je ertegen doen?
In de meeste gevallen worden floaters met de tijd minder storend, maar volledig verdwijnen ze meestal niet uit zichzelf. Bij Oogartsencentrum ZW-Vlaanderen en Kortrijk-West kunnen we floaters aanpakken met vitreolyse: een volledig pijnloze laserbehandeling die de floaters omzet in piepkleine gasbelletjes. Eén sessie neemt 20 tot 40 minuten in beslag, en doorgaans zijn twee tot drie behandelingen voldoende.
Wat is maculadegeneratie en wat is het verschil tussen droge en natte maculadegeneratie?
Leeftijdsgebonden maculadegeneratie is een slijtageproces van de macula, het centrale deel van het netvlies dat zorgt voor scherp zicht. Typische symptomen zijn een waziger beeld, een vlek midden in het zicht en beeldvervorming. Bij de droge vorm stapelen zich geleidelijk afzettingen (drusen) op. Bij de natte vorm gaan bloedvaatjes onder de macula lekken, wat het zicht veel sneller doet achteruitgaan.
Wat is diabetische retinopathie en hoe wordt het behandeld?
Diabetische retinopathie is schade aan het netvlies door lekkende bloedvaatjes, een gevolg van suikerziekte. Patiënten merken een verminderd of wazig zicht, vlekken in hun gezichtsveld of vervorming van het beeld. Bij Oogartsencentrum ZW-Vlaanderen en Kortrijk-West kunnen de lekkende bloedvaatjes met een laserbehandeling dichtgelast worden. De behandeling vertraagt de progressie van de aandoening, maar zorgt niet voor volledig herstel.